Polşada tarixi və arxeoloji əşyalar axtaranlar üçün yeni sistem hazırlanır. 2027-ci ildə istifadəyə verilməsi planlaşdırılan tətbiq vasitəsilə dəyərli tapıntılar barədə məlumat verən şəxslərə böyük məbləğdə pul mükafat ödənilməsi nəzərdə tutulur.
KONKRET.az musavat.com-a istinadən xəbər verir ki, Polşa Mədəniyyət və Milli İrs Nazirliyi detektor istifadəçilərinin axtarış icazələri ilə bağlı prosedurları asanlaşdırmaq üçün Rəqəmsallaşma Nazirliyi ilə birlikdə mobil tətbiq üzərində işləyir.
2027-ci il yanvarın 1-də istifadəyə verilməsi planlaşdırılan sistem həvəskar axtarış aparan şəxslərə uzunmüddətli bürokratik prosedurları gözləmədən tətbiq vasitəsilə fəaliyyətləri barədə məlumat verməyə imkan yaradacaq.
2023-cü il iyulun 13-də qəbul edilən hüquqi tənzimləməyə əsaslanan yeni sistemdə Voyevoda Tarixi Əsərlər üzrə Mühafizə İdarəsinin əvvəlki təsdiq prosedurunun aradan qaldırılması nəzərdə tutulur.
Yeni modelə əsasən, istifadəçilər mobil tətbiq vasitəsilə axtarış barədə bildiriş göndərdikdən sonra fəaliyyətə başlaya biləcəklər.
Hazırlanan qaydalar çərçivəsində tarixi və ya elmi baxımdan yüksək əhəmiyyət daşıyan tapıntılar barədə məlumat verən şəxslərə pul mükafatı verilməsi planlaşdırılır.
Standart mükafat məbləğinin orta əməkhaqqının 25 misli, yəni təxminən 230 min Polşa zlotısı olması nəzərdə tutulur.
İstisna hallarda mükafatın orta əməkhaqqının 30 mislinə qədər artırıla biləcəyi bildirilir.
Nazirliyin 2024-cü il üzrə proqnozlarına əsasən, mükafat proqramı üçün illik büdcənin 6,5 milyard zlotıya çata biləcəyi hesablanıb.
Polşanın Milli İrs İnstitutu və müxtəlif elmi dairələr yeni sistemin qeydiyyata alınmamış ərazilərdə dağıntılara səbəb ola biləcəyindən narahatlıq ifadə ediblər.
Mütəxəssislər hesab edirlər ki, mühafizə qurumlarının müdaxilə imkanlarının məhdudlaşdırılması və maddi təşviqlərin tətbiqi elmi metodologiyadan kənar axtarışların artmasına səbəb ola bilər.
Mədəniyyət və Milli İrs Nazirliyinin nümayəndələri isə bildiriblər ki, mövcud mətn parlamentdə irəli sürülən qanunvericilik təşəbbüsü əsasında hazırlanıb. Onların sözlərinə görə, arxeoloji irsin təhlükəsizliyini təmin etmək məqsədilə yeni hüquqi dəyişikliklər üzərində iş davam edir.