Moskva Ermənistanı Cənubi Qafqazda nəqliyyat kommunikasiyalarının həyata keçirilməsində zəif halqa hesab etdiyini, digər oyunçulara arxalanaraq onu Şimal-Cənub nəqliyyat zəncirinin bir hissəsi kimi görmədiyini açıq şəkildə bildirib. Dəhlizin İran vasitəsilə Naxçıvana qədər tikintisi Moskvanın da maraqlarına uyğundur. Belə ki, Rusiya baş nazirinin müavini Aleksey Overçuk Azərbaycanla İran arasında Ermənistandan yan keçməklə İran ərazisindən keçən dəmir yolunun tikintisi layihəsinə münasibət bildirib.
“Bilirsiniz ki, Azərbaycan və İran faktiki olaraq Ermənistandan yan keçməklə Araz çayının cənub sahili boyunca avtomobil yolunun tikintisinə başlayıblar. Faktiki olaraq İran ərazisindən yan keçməklə dəmir yolunun tikintisinə dair memorandum imzalayıblar. Ermənistan isə çayın o tayında qaldı. Zəngəzur daha Şimal-Cənub layihəsinin bir hissəsi kimi nəzərdən keçirilmir. Hələlik Ermənistan Meğridən keçən yol ilə bağlı yekun mövqe bildirməyib”.
KONKRET.az xəbər verir ki, rusiyalı politoloq Vladislav Gerdin isə qeyd edib ki, Ermənistan Türkiyə və Avropaya çıxışı olan, Cənubi Qafqazdan keçən tranzit marşrutuna düşmək üçün tarixi şansını artıq itirib.“Fakt budur ki, Rusiya baş nazirinin müavininin bəyanatına əsasən, İran ərazisindən keçən dəmir yolu və avtomobil yolu nəinki layihələndirilib, hətta kommunikasiyaların tikintisinə başlanılıb.
Beləliklə, indidən deyə bilərik ki, tikinti başlayandan Ermənistan Asiya ilə Avropa arasında körpünün bir hissəsi olmaq üçün tarixi şansını itirib. Həmin qırx iki kilometr üç il əvvəl həlledici ola bilərdi, lakin Ermənistan bu məsələni mümkün qədər gecikdirdi. Sonra Bakı və Tehran İran ərazisindən keçən dəhlizin həyata keçirilməsinə dair memorandum imzaladılar. Lakin Ermənistan bu “zəng”ə məhəl qoymadı. İndi qatar mahiyyətcə yola düşüb. Sadəcə olaraq, ona görə ki, artıq tikinti başlayıb, pul ayrılıb, layihə düşünülüb, hesablanıb və hətta indi inanılmaz hadisə baş versə belə, Ermənistan özünə gəlib tranzit dəhlizinin Zəngəzur hissəsinin yenidən qurulmasına başlanıldığını elan edəcək.
İrandan keçən dəhliz artıq prioritet inkişaf mərhələsindədir və ermənilərin bəyanatlarına görə heç kim onun tikintisini ləğv etmək fikrində deyil. Beləliklə, yeni transmilli marşrutdan Ermənistan deyil, Azərbaycan və İran faydalanır. İran öz ərazisindən yolun çəkilməsinə lobbiçilik edir və əslində bu istiqamət Azərbaycan üçün Ermənistan ərazisindən keçən marşrutdan daha sərfəlidir. Beləliklə, Azərbaycan İran marşrutu əsasında Tehranla münasibətlərini etibarlı şəkildə möhkəmləndirir və bu, əvvəllər İranla çətin münasibətləri olan Bakı üçün mühüm strateji sıçrayışdır. Həm də ona görə ki, İran Ermənistanın “böyük qardaşı” kimi o zaman İrəvanla Bakı arasında münasibətlərin qurulması prosesində moderator kimi çıxış edə, hətta ermənilərə təzyiq göstərə bilər. Deməli, İrəvan artıq fəryad etməyə başlayacaq”, – deyə Gerdin fikrini yekunlaşdırıb.
Vəli Həsənov,
KONKRET.az