Körpələrin tərpənməyə başlamazdan əvvəl çıxardıqları səslər sən demə, təsadüfi deyil, nitqin inkişafının əsas struktur bloklarıdır. Körpələr həyatının ilk ayından bu səsləri tək-tək deyil, qruplar şəklində çıxarırlar ki, bu da onların danışmağı öyrənməzdən əvvəl məşq etdiyini göstərir.

KONKRET.az xəbər verir ki, bu barədə “Planet Today” yazır.

“Tədqiqatımızın nəticələri göstərir ki, körpələr həyatının ilk aylarından fərqli səs növlərindən istifadə edir, sonrakı dil inkişafı üçün əsas yaradır”, – Alabama Universitetinin tədqiqatçısı Hyun Joo-Yu deyib.

Yu deyir ki, əvvəlki tədqiqatlar 5-7 aylıq körpələr üzərində aparılıb. Ancaq körpə səslərinin ən çox yayılmış uğultu və vokant adlanan səsləri kifayət qədər öyrənilməyib. Daha çox məlumat əldə etmək üçün Yu və onun həmkarları Atlantada və ya onun yaxınlığında 130 normal inkişaf edən körpənin, 71 oğlan və 59 qızın valideynlərindən ayda bir dəfə, gündə 16 saat yeni doğulmuş uşaqların paltarlarının ciblərinə kiçik diktofonlar taxmağı xahiş ediblər.

Tədqiqatçılar hər gün üçün hər bir uşağın qeydlərindən 5 dəqiqəlik seqmentdən 21 seqment seçiblər. Daha sonra onlar uşaqların çıxardıqları səslərin hər birini qışqırıq, xırıltı, nida və ya digər səslər kimi təsnif ediblər. Komanda müəyyən edib ki, bütün körpələr bir sıra xırıltı, hırıltı və ya hər ikisinin birləşməsini ifadə edən səslər çıxarır. Bu, o deməkdir ki, bu səslər 5 dəqiqəlik müddətdən daha tez-tez baş verir və buna görə də təsadüfi sayılmamalıdır.

Körpələrin 87 faizi üçün küy onların yaşları ilə bağlı olub, ən azı 5 aylıq körpələr arasında öskürək tipli səslər daha çox yayılıb. Bunun səbəbi yüksək səslərin səs tellərinə daha diqqətli nəzarət tələb etməsi ola bilər, lakin bu tapıntı daha çox araşdırma tələb edir.

Təəccüblüdür ki, hətta ən kiçik uşaqlar belə səs qrupları yaradıblar. Bu, körpələrin təxminən 3-4 ayda dillə “oynamağa” başlamasını təklif edən əvvəlki araşdırmalarla ziddiyyət təşkil edir, lakin bu tapıntıları təsdiqləmək üçün daha çox araşdırmaya ehtiyac var.

Rəsmiyyə Şərifova,

KONKRET.az