26 avqust – Laçın Şəhəri Günü Azərbaycanın şanlı Zəfər tarixinin mühüm səhifələrindən biridir. Bu əlamətdar gün yalnız Laçının azad edilməsini deyil, həm də uzun illər doğma yurd həsrəti ilə yaşayan insanların öz torpaqlarına qayıdışını, qədim şəhərin yenidən qurulmasını və yeni həyatın başlanmasını ifadə edir.
Laçın Azərbaycanın tarixi-mədəni irsində xüsusi yeri olan bölgələrdən biridir. Zəngin təbiəti, dağları, meşələri, çayları və mineral suları ilə seçilən bu diyar uzun illər ərzində Azərbaycanın ayrılmaz hissəsi kimi xalqımızın yaddaşında yaşayıb. Lakin 1992-ci ildə Laçının işğal olunması nəticəsində şəhərin və rayonun sakinləri doğma torpaqlarından didərgin düşdülər.
İllər boyu laçınlılar doğma şəhərlərinə qayıdacaqları günü gözlədilər. Bu arzu 2020-ci ildə Azərbaycanın 44 günlük Vətən müharibəsində qazandığı tarixi Zəfərlə reallığa çevrilməyə başladı. Azərbaycan Ordusunun şücaəti nəticəsində ərazilərimizin böyük hissəsi işğaldan azad edildi.
2022-ci il avqustun 26-da isə Laçın şəhərinin Azərbaycana qaytarılması ilə yeni tarixi mərhələ başlandı. Azərbaycan Ordusunun bölmələrinin Laçın şəhərinə daxil olması xalqımız tərəfindən böyük sevinc və qürur hissi ilə qarşılandı. Bununla Laçının işğaldan azad olunması prosesi tam şəkildə başa çatdırıldı.
Laçının azad edilməsi Azərbaycan dövlətinin siyasi iradəsinin, ordumuzun gücünün və xalqımızın sarsılmaz birliyinin nəticəsi kimi tarixə düşdü. Bu hadisə həm də Böyük Qayıdış prosesinin mühüm mərhələlərindən birinə çevrildi.
Laçında yeni həyat qurulur
Bu gün Laçın artıq yalnız Zəfərimizin rəmzi deyil, həm də böyük quruculuq prosesinin ünvanlarından biridir. İşğaldan azad edilmiş ərazilərdə həyata keçirilən genişmiqyaslı bərpa və yenidənqurma layihələri çərçivəsində Laçında müasir şəhər infrastrukturu yaradılır.
Yeni yaşayış binaları, sosial obyektlər, yollar, məktəblər, inzibati binalar və digər infrastruktur layihələri Laçının simasını dəyişir. Şəhərin tarixi görünüşünün qorunması ilə müasir şəhərsalma prinsiplərinin uzlaşdırılması əsas prioritetlərdəndir.
Ən böyük sevinc isə laçınlı ailələrin doğma torpaqlarına qayıtmasıdır. İllər ərzində məcburi köçkün həyatı yaşayan insanların öz evlərinə dönməsi Böyük Qayıdışın mahiyyətini əks etdirən ən mühüm hadisələrdəndir.
Doğma yurda qayıdan ailələr üçün yeni mənzillərin təqdim olunması, sosial şəraitin yaradılması, məktəb və digər xidmət müəssisələrinin fəaliyyətə başlaması Laçında həyatın tədricən əvvəlki axarına qayıtdığını göstərir.
Laçının iqtisadi və turizm potensialı
Laçının gələcəyi yalnız yaşayış məntəqələrinin bərpası ilə məhdudlaşmır. Rayon böyük iqtisadi və turizm potensialına malikdir. Buradakı zəngin təbiət, dağlıq relyef, meşələr, su ehtiyatları və mineral bulaqlar turizmin müxtəlif istiqamətlərinin inkişafına imkan yaradır.
Laçının turizm mərkəzinə çevrilməsi həm regionun iqtisadi imkanlarının genişlənməsinə, həm də yeni iş yerlərinin yaradılmasına mühüm töhfə verə bilər. Bununla yanaşı, kənd təsərrüfatı, xidmət sektoru, kiçik və orta sahibkarlığın inkişafı üçün də geniş imkanlar mövcuddur.Beləliklə, Laçının bərpası təkcə şəhərin fiziki görünüşünün yenilənməsi deyil, bütövlükdə regionun sosial-iqtisadi həyatının yenidən formalaşdırılması deməkdir.
Tarixi yaddaş və gələcəyə baxış
Laçın Günü həm də tarixi yaddaşımızın qorunması baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır. Bu tarix gənc nəslə doğma torpağın, dövlətçiliyin və milli birliyin əhəmiyyətini anlatmaq üçün mühüm nümunədir.
Bu gün Laçında Azərbaycan bayrağının dalğalanması, şəhər küçələrində həyatın canlanması, yeni binaların ucalması və sakinlərin doğma yurdda məskunlaşması Zəfərin real nəticələrini nümayiş etdirir.
Laçının dirçəlişi Azərbaycanın Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda həyata keçirdiyi Böyük Qayıdış siyasətinin mühüm tərkib hissəsidir. Burada yaradılan müasir infrastruktur gələcəkdə Laçının regionun ən mühüm yaşayış, turizm və iqtisadi mərkəzlərindən birinə çevrilməsinə imkan verəcək.
26 avqust – Laçın Şəhəri Günü xalqımızın yaddaşında həm Zəfər, həm qayıdış, həm də quruculuq günü kimi yaşayır. Bu tarix bir daha göstərir ki, doğma torpağa bağlılıq illərlə davam edən həsrətlə belə sönmür. Laçınlıların öz yurdlarına qayıdışı isə bu bağlılığın və tarixi ədalətin ən böyük təcəssümüdür.
Laçın bu gün keçmişin ağrılarını arxada qoyaraq gələcəyə doğru inamla addımlayır. Dağların qoynunda yenidən qurulan şəhər Azərbaycanın Zəfərinin, dövlət gücünün və Böyük Qayıdışın canlı simvollarından birinə çevrilir.
David Seliverstov,
“Magen David Azerbaijan” insan hüquqlarının müdafiəsi və xeyriyyəçilik cəmiyyətinin sədri
