Türkmənistanın Qaraqum səhrasındakı nəhəng krater illərdir dünyanın ən maraqlı yerlərindən biri hesab olunur. Gecələr kilometrlərlə uzaqdan görünən alovlar diqqəti cəlb edir.

KONKRET.az bildirir ki, “Cəhənnəm Qapısı” kimi tanınan Darvaza Krateri əslində qazma qəzası nəticəsində yaranıb. Əvvəlcə bir neçə həftə ərzində söndürülməsi gözlənilən yanğın hələ də davam edir.

Hər şey isə Sovet qazma işləri zamanı başlayıb.

1971-ci ildə Sovet geoloqları Qaraqum səhrasında təbii qaz kəşfiyyatı aparırdılar. Qazma işləri zamanı yeraltında böyük bir boşluq aşkar edildi və yer qəfil çökdü. Nəticədə, təxminən 70 metr enində və 30 metr dərinliyində nəhəng bir krater əmələ gəldi. Hadisədən sonra ərazidən çoxlu miqdarda metan qazı çıxmağa başladı.

Hakimiyyət orqanları qazın yayılmasının qarşısını almaq üçün krateri yandırmaq qərarına gəldilər. Məqsəd qazın bir neçə həftə ərzində dağılması və yanğının öz-özünə sönməsi idi. Lakin işlər planlaşdırıldığı kimi getmədi. Yeraltı ehtiyat gözləniləndən daha böyük olduğu ortaya çıxdı və alovlar on illərdir yanmağa davam etdi.

Türkmənistan hökuməti illər ərzində krateri söndürmək üçün müxtəlif cəhdlər edib. Xüsusilə, 2022-ci ildə yeni rəsmi səy elan edildi. Çünki kraterdən çıxan metan qazı həm ətraf mühitə zərərli, həm də ölkə iqtisadiyyatına əhəmiyyətli dərəcədə zərər vurur.

Lakin krateri tamamilə söndürmək göründüyü qədər asan deyil. Yeraltı qaz kanallarının dəqiq quruluşu məlum deyil və alovun mənbəyini dəqiq ölçmək mümkün deyil. Köpük, qum və digər üsullardan istifadə etməklə edilən bəzi cəhdlər qısamüddətli nəticələr versə də, alov yenidən alovlanıb. Buna görə də, Darvaza krateri yanmağa davam edir.

Gecələr başqa bir planetə bənzəyir.

Darvaza krateri Türkmənistanın ən diqqət çəkən turizm məkanlarından birinə çevrilib. Xüsusilə gecələr bu mənzərə ziyarətçiləri heyrətləndirir. Kraterin ətrafında otel və ya böyük yaşayış məntəqələri yoxdur. Buna görə də, ziyarətçilərin əksəriyyəti səhrada düşərgə salır.

İstilik kraterdən yüzlərlə metr aralıda belə hiss olunur. Turistlər adətən gün batımını və gecə boyu alovların yüksəlməsini izləmək üçün saatlarla gözləyirlər.

Bəzi tədqiqat qrupları hətta araşdırma aparmaq üçün kraterə eniblər. Bu tədqiqatlar hətta həddindən artıq istiyə baxmayaraq bölgədə yaşaya bilən bəzi bakteriya növlərini də aşkar edib.\\sfera.az