KONKRET.az-ın Orta Asiya ölkələri bürosu xəbər verir ki, Tacikistanda hər gün 34 ailə dağılır. Üçüncü tərəfin ailə həyatına müdaxiləsi, qadınlara qarşı məişət zorakılığı, çətin iqtisadi vəziyyət, ər-arvadın uzun müddət ayrı olması, mənzil problemi hər hansı bir ölkədə “cəmiyyət hüceyrələrinin” parçalanmasının əsas səbəbləridir.
Sosioloqlar qeyd edirlər ki, gələcəkdə ölkə üçün mənfi nəticələrə çevrilə biləcək ailə problemlərinə ciddi diqqət yetirilməlidir.
25 yaşlı Farzona ailəsi ilə birlikdə uşağı ilə yaşayır. Dediyinə görə, həyat yoldaşının valideynlərinin müdaxiləsi və laqeydliyi səbəbindən ailə həyatı çatlayıb.
Gənc qadının sözlərinə görə, valideynlərinin evində qısa bir müddət qaldıqdan sonra ərinin onu evinə aparacağına ümid edirdi, amma bu, baş vermədi. Və altı ay sonra onlar boşandılar.
Məhkəmənin qərarı ilə qadına keçmiş ərinin evinə köçmək hüququ verildi, ancaq orada yalnız bir neçə saat qaldı və keçmiş qohumlarının təhdid və təhqirlərindən sonra bu evi əbədi tərk etdi. İndi Farzona növbətçi kimi çalışır və heç olmasa özünü və uşağını doyura bilir.
Rəsmi statistikaya görə, 2018-ci illə müqayisədə ölkədə boşanmaların sayı 11% artıb. Bu ilin 9 ayında 9 mindən çox ailə dağılıb. Yəni hər ay min ailə boşanır.
Qadın və Ailə Məsələləri Komitəsinin hüquqşünası Madina Toşeva deyir ki, Tacikistan cəmiyyətində ailələrin dağılmasına səbəb olan bir çox problemlə yanaşı, ən çox görülənlərdən biri həyat yoldaşının əmək miqrasiyasıdır. Dediyinə görə, Rusiya vətəndaşlığını əldə etmək üçün Rusiyaya işləməyə gedən kişilərin əksəriyyəti Tacikistandakı evliliyini ləğv edir və bir rus qadını ilə nikaha girirlər.
Hər il minlərlə tacik kişi pul qazanmaq üçün Rusiyaya, ən azı bir il arvad və uşaqlarından uzaqlaşır. Bəzi taciklər rus qadınları ilə evlənir və xarici ölkədə qalırlar. Digər tərəfdən, Toşeva deyir ki, elə kişilər var ki, rəsmi boşanmalarına baxmayaraq, ailələrdə qalırlar və həyat yoldaşları ilə birlikdə müsəlman bir evlilik əsasında yaşayırlar.
Mədinə Toşeva deyir ki, boşanma halında çox vaxt böyük problemlərlə qarşılaşan qadınlardır. “Biz əmlak bölgüsü haqqında danışırıq və rəsmi nigah yoxdursa, qadın heç bir şey tələb edə bilməz. Adətən uşaqları olan qadınlar heç bir şeysiz qalırlar”. Tacikistan Konstitusiyası ailəni dövlətin təməli kimi tanıyır və Əsas Qanunun iki maddəsi qadınların, uşaqların və ailənin hüquqlarının qorunmasına həsr olunub. Bəs dövlət, ailələrin dəstəklənməsi və qorunması ilə bağlı şüarlarını praktik olaraq nə dərəcədə həyata keçirir?
Madina Toşeva vurğulayıb ki, “Komitə digər nazirlik və idarələrlə birlikdə gənclər arasında ailə institutu və ailə dəyərləri haqqında hüquqi bilikləri artırmaq üçün proqramlar həyata keçirir. Xüsusilə, hökumət məişət zorakılığına qarşı mübarizə haqqında qanun və 2014-2023-cü illər üçün məişət zorakılığının qarşısının alınmasına dair Dövlət Proqramı qəbul edib”.